III. Ga 1,29-34 :
ĐỨC GIÊ-SU LÀ CHIÊN THIÊN CHÚA

Nhập đề

Dân Do-thái đang chờ mong Đấng Cứu độ, th́ thánh
Gio-an Tẩy giả lại xuất hiện, rao giảng và làm phép rửa. Nên dân có lư mà nghi ngờ. Tuy nhiên, ngài không phải là Đấng Cứu độ. Chính ngài nói như thế và, đồng thời, tiên báo là Đấng Cứu độ
đă đến, Chiên Thiên Chúa đă đến.

Chú giải

Số 29

Chiên Thiên Chúa

Tước hiệu “Chiên Thiên Chúa” đă đúc kết hai h́nh ảnh truyền thống Thánh kinh, để ám chỉ việc Đức Giê-su chịu chết đền tội loài người. Một là h́nh ảnh người tôi trung khốn khổ
(Is 52, 13 - 53, 12), lănh lấy tội lỗi của muôn người và dâng ḿnh làm hy lễ như con chiên đền tội (Lv 14). Hai là h́nh ảnh con chiên Vượt qua tượng trưng cho cuộc giải phóng dân Ít-ra-en : hôm ấy, dân Ít-ra-en làm thịt con chiên, lấy máu bôi lên hai thành cửa, rồi ăn thịt chiên ; thấy máu trên thành cửa, Thiên Chúa sẽ vượt qua, không giết hại khi Người rao qua các nhà Ai-cập giết hại các con đầu ḷng xứ này (Xh 12,1-28 ; Ga 19,14.36 ; 1 Cr 5,7 ;
1 Pr 1,18-20 ; Kh 5,7.12).

xóa bỏ tội trần gian

a) Trong Hy ngữ, động từ airo có nghĩa là nâng lên, đỡ lên và, từ đó, có hai nghĩa nữa : một là gánh, mang ; hai là xóa bỏ, cất đi. Thánh Gio-an thường dùng động từ này theo nghĩa sau hết : xóa bỏ, cất đi  (Ga 2,16 ; 10,18 ; 1 Ga 3,5).

 b) Tác giả (hoặc thánh Gio-an Tẩy giả) nói “tội trần gian” ở số ít, để ám chỉ tất cả tội lỗi của trần gian trong tất cả chiều kích sâu rộng của tội lỗi. Nhưng, theo tác giả của sách Tin Mừng thứ tư, tội, nếu xét về căn bản, th́ là tội khước từ Đấng Cứu độ, không tin điều Đức Ki-tô mạc khải nhân danh Thiên Chúa (Ga 15,22-24 ; 9,40-41 ; 8,21). Đi lui về Cựu ước mà nói, th́ “tội” là tội khước từ Thiên Chúa,không tin điều Người mặc khải và, v́ thế, ăn ở không đúng với Thánh Ư Thiên Chúa. Hôm nay,
Chiên Thiên Chúa xuống trần gian, xóa bỏ tội trần gian bằng cách mặc khải Thánh ư Thiên Chúa cho trần gian
[1].

Số 30

Người có trước tôi

Ở Gio-an 1,15, thánh Gio-an Tẩy giả đă nói và ngài c̣n nói đi nói lại nhiều lần một lời chứng mà ngài cho là quan trọng. Về phương diện lịch sử và thời gian, th́ Đức Giê-su ra đời và xuất hiện sau thánh Gio-an Tẩy giả ; nhưng, về phương diện nguồn gốc và sứ mệnh Thần Linh, th́ Đức Giê-su có trước và trổi hơn
thánh Gio-an Tẩy giả, đến nỗi thánh Gio-an Tẩy giả thấy ḿnh không đáng cởi quai dép (1,27), nghĩa là không đáng xách dép
(tc Mt 3,11 ; Mc 1,7 ; Lc 3,7), không đáng làm đầy tớ Người.

Số 32

làm phép rửa bằng Thánh Thần

Làm phép rửa bằng Thánh Thần là xóa bỏ tội trần gian (1,29) bằng cách tuôn đổ Thánh Thần trên những ai tin và lănh nhận phép rửa. Đây là công tŕnh căn bản của Đấng Mê-si-a
và, do đó, là một trong những đề tài chính yếu của sách Tin Mừng thứ tư (tc 3,5 ; 7,37-39 ; 19,30.34 ; 20,22 tt)

Số 33

  ở trên Người

Thánh Gio-an Tẩy giả làm phép rửa là để chuẩn bị
ḷng người đón tiếp Đấng Mê-si-a (1,27). Nhưng ngài chỉ biết
Đức Giê-su là Đấng Mê-si-a khi làm phép rửa cho Đức Giê-su. Ngài biết, v́ Thiên Chúa đă cho dấu hiệu (1,33) và v́ ngôn sứ
I-sa-i-a (11,2 ; 61,2) cũng đă cho cùng một dấu hiệu.

Thánh Gio-an Tẩy giả đă hiểu sao, khi nói : “Thần khí từ trời xuống và ở trên Người” ? (1,32).  Theo Cv 19,1-4, th́ thánh Gio-an Tẩy giả chưa biết Thánh Thần là một Ngôi trong một Thiên Chúa Ba Ngôi. Nên, khi nói : “Thần khí từ trời xuống và ở trên Người”, thánh nhân hiểu Thần khí theo Cựu ước (Is 11,2; 61,2), nghĩa là sức mạnh sống động của Thiên Chúa.

C̣n tác giả sách Tin Mừng thứ tư hiểu sao, khi chép lại lời thánh Gio-an Tẩy giả (1,32) ? Khi chép hoặc đọc Ga 1,33, các tác giả cũng như độc giả đều hiểu Thần khí được nói ở Ga 1,33 là Thánh Thần, một Ngôi trong một Thiên Chúa Ba Ngôi, một tín điều mà sách Tin Mừng thứ tư đă khẳng định nhiều lần trong những chương XIV-XVI.

Số 34

Đấng Thiên Chúa tuyển chọn

Có thủ bản ghi là “Con Thiên Chúa” ; nhưng cũng có thủ bản ghi là “Đấng Thiên Chúa tuyển chọn”. Theo Bible de Jérusalem và cha E. Osty, chúng ta chọn dị bản thứ hai, v́ dị bản thứ nhất có là do các người biên lại : họ hài ḥa Ga 1,34 với các bản nhất lăm.

Tước hiệu “Đấng Thiên Chúa tuyển chọn”, được mượn ở
Is 42,1. Theo bản văn này, Thiên Chúa phán cùng người Tôi
trung : “Đây là kẻ Ta tuyển chọn” (Lc 9,35 ; 23,35). Như vậy, theo thánh Gio-an Tẩy giả, Đức Giê-su là người Tôi trung và, do đó, cũng là Đấng Cứu độ.

Nội dung

Thánh Gio-an Tẩy giả bắt đầu sứ mệnh bằng việc giới thiệu Đức Giê-su là Chiên Thiên Chúa (1,29 ; tc 19,36). Trong
lễ Vượt qua Do-thái, chiên tượng trưng cho cuộc giải phóng
dân Do-thái (tc Xh 12,1-28). Hơn nữa, trong sứ ngôn Is 53,7,
chiên gợi ư về người Tôi trung, một nhân vật xóa tội muôn người (Is 53, 11-12). Đức Giê-su giải thoát và xóa tội, v́ Người chẳng những là một con người ra đời sau thánh Gio-an Tẩy giả, mà c̣n là Con Thiên Chúa, ra đời trước muôn thuở, có trước thánh Gio-an Tẩy giả (1,1.15.30). Mà cũng phải, chỉ có Thiên Chúa mới có quyền xóa bỏ tội phạm đến Thiên Chúa, tái sinh loài người.
Đức Giê-su tái sinh bằng cách ban Thánh Thần Thiên Chúa.

 

[1] M. E. Boismard, Jean, 91.