THẮC MẮC
chẳng dám..hỏi ai
"Trả lời cho bất cứ ai chất vấn chúng ta
về niềm hy vọng của chúng ta" (1Pr 3,15)
* Nhận định của cha khi giúp tĩnh tâm nơi này nơi kia người này người nọ ?
- Thưa bà chị khả kính, nơi này nơi kia mỗi nơi một khác, mỗi người một vấn đề nên cứ âm thần lắng nghe Chúa Thánh Thần hướng dẫn chỉ bảo. Hết ḷng, hết sức ḿnh chia sẻ đối thoại những kinh nghiệm về niềm tin, về t́nh yêu... với người được Chúa gửi gấm tới, c̣n kết quả tới đâu hay được ǵ th́ đó là công việc của Chúa. Nói chung th́ các vị giúp tĩnh tâm đều muốn khơi gợi cho người tĩnh tâm nhận ra được ḷng bao dung xót thương của Chúa, gặp gỡ được Chúa, đi vào tương quan thân mật với Chúa, niềm hạnh phúc vui sướng là được có Chúa ở cùng, thay đổi cuộc sống thói quen máy móc... chứ không dừng nơi ḿnh, hay dừng ở một phương pháp nào hết. Khốn nỗi nhiều người cứ thích dừng nơi con người, coi người dẫn như thần tượng, những phương pháp ăn sâu vào xương tủy nên mỗi dịp tĩnh tâm không có không được. Họ chờ đợi người giúp tĩnh tâm giỏi giang, hay ho... hơn là tin tưởng vào Chúa. Nỗ lực của họ là để được người khác lấp đầy cơi ḷng trống không chứ không phải là Chúa. Sự thinh lặng chiêm ngắm một Đấng ở trước mặt họ th́ ngoài sức cố gắng, mây mù dầy đặc che kín nên họ cần nhét vào đầu óc họ những tư tưởng nặng óc nghĩ suy hoặc những tâm t́nh cảm sốt nóng ran than hồng như thế mới là thành công, như thế mới đạt. Họ loay hoay lẩn quẩn với những ǵ họ tiếp thu được của người khác và cho đó là nhất nên họ không thoát ra khỏi ḿnh được. Họ không dám suy nghĩ ngược lại những ǵ đă thấy đă nghe đă đọc đă làm. Họ không dám mạo hiểm trong niềm tin trong t́nh yêu... nên họ phê b́nh người này người kia cách này cách nọ. Họ say mê thoả măn hănh diện ra mặt những ǵ của một người mà họ coi là nhất.
Công việc hay nói theo kiểu bây giờ công tác tâm hồn thật khó. Trái tim mỗi người là một toàn thể, nó luôn tự trị, tự vệ. Tự nó, đă là như thế, huống chi bao nhiêu ư kiến, bao nhiêu ư tưởng gieo vào, bao nhiêu đường lối khác nhau... Cuối cùng nó chẳng c̣n nhận ra đâu là cốt lơi nữa, lạc quá xa. Có trời biết.
* Thời gian gần đây cha hay nói về cầu nguyện và chắc là cha có cầu nguyện nên cha hay chia sẻ thực tế. Trước đó h́nh như cha không cầu nguyện nên có phải là chuyện bù đắp không ?
- Xời ơi ! chẳng có ǵ mà bù với đắp cả và bù đắp để làm ǵ cơ chứ ? Vinh vang khoe khoang chăng ? Hănh diện phổng mũi cà chua lên chăng ? Lấy điểm chăng ? Để dán mác hiệu đạo đức chăng ?... Dối trá chuyên chở sự dối trá đó bạn ạ. Có đóng kịch như thế cũng chẳng kéo dài măi được bởi chẳng mấy tí mà chán, mà bỏ cuộc rồi trước sau cũng ḷi cái mặt mẹt ra đấy.
Thú thật ngày trước đây tôi chẳng cầu nguyện và cũng chẳng biết cầu nguyện như thế nào. Trong anh em mỗi ngày có nửa tiếng suy gẫm, tôi cũng chẳng hiểu suy gẫm là suy cái ǵ, gẫm cái chi, cứ lơ ngơ cho hết giờ, rồi cứ ngày này qua tháng khác như vậy thôi. Thấy có ai nh́n ḿnh th́ cũng giả bộ đăm chiêu, nhăn trán ra cái điều đang suy gẫm đây đừng có mà làm chia trí. Rồi thời gian sau này không hiểu tại sao, tôi cũng kinh ngạc về con người ḿnh là mỗi ngày tôi cứ ṭ ṭ vô nhà nguyện ngồi im, hếch cổ lên Ḿnh Thánh Chúa, tự nhiên thấy ấm ḷng b́nh an, tâm hồn thấy dạt dào, cổ họng thấy ngọt ngào... Dúm lại là thấy "đă" lắm, nên từ đó không bỏ, nó như có ma lực hút vào, đời sống nếp nghĩ cứ thấy thay đổi từ từ...
Ngày nay tôi nghiệm thấy, những năm tôi viết nhạc là những năm tôi suy niệm ghiền gẫm miên man. Tôi đọc Tin Mừng, đọc báo, đọc thơ, xem phim, đọc chuyện... những tâm t́nh cao thượng, những t́nh yêu thương cuộc sống con người, những biến cố hoàn cảnh đau thương kiếp người... tôi đều ghi chép lại và in ấn vào tâm trí rồi ghiềm gẫm ngày này qua tuần khác cho đến khi "tiêu hóa" cô đọng lại thành bài hát, bài thơ, bài văn viết nhật kư... thật thực tế chứ không mơ mộng. Tôi nghĩ làm như thế là một thứ suy niệm nhưng lúc đó tôi không biết mặc dù với mục đích chỉ là "tối tác" (sợ phạm húy). Mười mấy năm trời đầu óc nặng chịch miên man như vậy, có nguy cơ làm hỏng cuộc đời, bởi nó chiếm hầu hết thời giờ, nên những công tác, bổn phận... hầu như chỉ làm cách máy móc cho xong, qua lần chiếu lệ. Bây giờ bạn có hỏi suy niệm là ǵ, thế nào... th́ tôi trả lời bạn được ngay thôi.
Nói ra đây tôi thấy thẹn, như một thứ khoe ḿnh, nhưng xin bạn hiểu cho tôi và coi đây như một lời tạ ơn, tạ ơn Đấng đă dẫn dắt tôi từ vùng bóng tối bước vào khung trời mới. Cái mà trước đây tôi không ngờ tới.
* Thưa cha, chắc là cha đă có những kinh nghiệm về đời sống thinh lặng. Vậy xin cha chia sẻ những kinh nghiệm sự thinh lặng của cha ?
- Chú em à, tôi quen nếp sống trầm ngâm, mặt cứ thộn ra từ bé nên ít tham gia vào những cuộc vui chơi ồn ào náo nhiệt. Trong cộng đoàn tôi hay lầm ĺ, ít nói, lạnh lùng nên tôi cảm thấy những người chung quanh h́nh như hơi ái ngại. Đôi lúc người ngoài nói tôi là bộ mặt h́nh sự, bộ mặt sắt, bộ mặt bất cần đời, bộ mặt thiên sầu địa thảm... đủ cả và đúng như vậy, con nít gặp tôi là khóc thét lên, nên ngay từ đầu tôi đă nói là mặt trái mít mà có ai tin cho đâu.
Thinh lặng.
Để nhận diện. Thinh lặng để cho tâm trí và mọi hoạt động lặng xuống rồi nh́n xem Ai-Đó đang ở trước mặt ḿnh. Thiên Chúa không phải là một Thiên Chúa đă chết hoặc là vị thần ưa trốn tránh hay làm reo nên con người phải bôn ba chậy hàng mấy vạn dặm để lo t́m kiếm. Nhưng Ngài đang ở đây, chỗ này, bây giờ nên con người muốn thấy th́ cần im lặng và nh́n. Có ai "kḥ" đến nỗi cứ phải lên đường t́m kiếm cái đang ở ngay trước mặt, ngay trong tim, ngay đang cầm nắm trong tay ḿnh không ? Cây trồng bên bờ suối thế mà lại cứ héo khô tàn tạ, có lạ không ? (Giêrêmia 17,7-8). Ngài hiện diện hơn chúng ta hiện diện, bởi v́ chúng ta chỉ có mặt mà tâm trí chúng ta lại khuyết diện. Như những người Biệt phái và những Luật sĩ th́ rất thành công trong nỗ lực nhưng lại thất bại trong nhận diện.
"Chúng tôi không thể không nói về những ǵ chúng tôi đă thấy và đă nghe" (Cv 4,20)
Thinh lặng
Để được biến đổi. Sau giờ thinh lặng nhiều người hay mong ước phải được chuyện này, kết quả kia như có tư tưởng đẹp, sốt sắng, tâm t́nh tốt lành hoặc bên trong thấy lâng lâng bay bổng... c̣n nếu không được ǵ th́ cho đó là thất bại, uổng công phí sức mất th́ giờ, rồi bi quan thất vọng. Nhưng thực ra tận đáy sâu xa đó Thiên Chúa đang làm việc đang biến đổi. Không nên đánh giá theo cảm xúc, v́ thế giờ thinh lặng không phải chúng ta làm mà Chúa làm cho chúng ta, Ngài làm rất bí nhiệm và vô h́nh trong tâm hồn chúng ta. Tin tưởng vào Chúa làm việc chứ đừng xét đoán Ngài như kiểu làm ngơ cóc cần xa xôi mù mịt chẳng màng chi... Đừng bắt Chúa bộc lộ kết quả cho ḿnh ngay, giải quyết tức thời theo kiểu ḿ cháo ăn liền... mà hăy đợi đấy ! ! ! Con tắc kè phơi nắng đổi mầu mà chẳng cần nói hay lo lắng ǵ.
Thinh lặng
Để liên đới. Đừng quá mong ḿnh sẽ tốt, sẽ "ngon cơm" hơn người khác nhưng là để quen sống sự liên đới tương quan. Kiếp sống con người long đong lênh đênh cho đến chết nên luôn cần định tâm liên kết vào cuộc sống bấp bênh đó một T́nh Yêu luôn mới, luôn khám phá, luôn làm cho bỡ ngỡ.
Thinh lặng
Để t́nh yêu lớn lên. Những chia trí lo ra ngủ gục chán nản dằn vặt mệt mỏi buồn tẻ... Nếu nhận ra được giới hạn bế tắc con người của ḿnh như thế th́ lúc đó biết được rằng t́nh yêu của ḿnh đang vươn lên lớn dần. T́nh yêu chân chính th́ bao giờ cũng cần biết ḿnh để sống khiêm tốn, lúc đó cái tôi sẽ chết đi và t́nh yêu mới lớn lên được. T́nh yêu hướng đến người khác là nhận biết giới hạn của ḿnh, để chan ḥa t́nh yêu sang nhau. T́nh yêu chân thực là nhận ra ḿnh yếu kém khiếm khuyết bế tắc giới hạn để từ đó nhận ra ḿnh được yêu (T́nh yêu của Chúa luôn đi bước trước và trao tặng nhưng-không). Nhưng tiếc thay con người vẫn thích ḿnh yêu trước nên phải làm được cái ǵ đó có kết quả, có thành công, có hữu ích, lập công được điều ǵ đó cho Chúa như thế mới khoái. Khi tôi nhận ra ḿnh chỉ là đầy tớ vô dụng, chẳng làm được ǵ, và chẳng là ǵ cả, như đứa trẻ thơ hoàn toàn phú thác... lúc đó Thiên Chúa xuất hiện.
Thinh lặng
........................
Tôi quen sống thinh lặng, đôi lúc bị người khác nói kháy nhưng tôi không nao núng v́ tôi đă lựa chọn nên tôi không đánh mất ḿnh nhưng cũng không sống "già cố" (già mồm cố chấp) với người khác.
Chú ḿnh có thích thinh lặng và có giờ thinh lặng không ? (122)