Hạnh phúc là ǵ?
Đối với nhiều người, hạnh phúc là thứ ǵ cao xa khó đạt tới. Không chỉ
những người bị khiếm khuyết một phương diện nào đó trong cuộc sống nên cảm thấy
ḿnh bất hạnh, ngay cả nhiều người có cuộc sống tương đối vẹn toàn: nhà cao
cửa rộng, tiền bạc dư dả... cũng không thấy hạnh phúc v́ họ c̣n mong có thêm và
thêm nữa. Ngược lại có nhiều người hạnh phúc đối với họ rất đơn sơ.
Xem chương tŕnh” Ngôi nhà mơ ước” trên tivi tối qua, tôi thấy nhiều mảnh đời
sao mà bất hạnh! Xem ra đối với họ, ngày có được hai bữa cơm đă là
hạnh phúc!
Hạnh phúc là ǵ ? chưa có câu trả lời nào làm vừa ḷng tất cả mọi người.
Khi c̣n trẻ và mới biết yêu, người ta tâm đắc với câu: "Hạnh phúc là có
một công việc để làm, một điều để ước mơ, một người để yêu".
Rồi thời gian qua, nhiều công việc bị đứt đoạn buộc phải thay đổi, áp lực
công việc khiến đôi khi bị stress mệt nhoài, nhiều ước mơ cố gắng măi
không thành, vài mối t́nh dở dang ghi sẹo trong tim, người ta nhận ra câu
trên chưa hẳn là chân lư.
Tôi chọn câu "Hạnh phúc là hài ḷng với những ǵ ḿnh có". Rơ ràng, "vô
cầu th́ vô khổ"! Khi đă bằng ḷng với cuộc sống, không c̣n truy cầu, người
ta đă tự giải thoát khỏi sự dằn vặt v́ những ham muốn, khát khao, dục vọng
của bản thân.
Thế nhưng... đường đời có bao giờ bằng phẳng, bệnh tật, tai họa hay bất
chợt ập đến gây đau khổ cho người đă không c̣n mong cầu ǵ thêm! Xem ra, "Hạnh
phúc chỉ đến khi con người được b́nh an và tinh thần được thanh thản, yên
tịnh".
Thật ra hạnh phúc đôi khi trong những điều b́nh thường mà ḿnh ko nhận ra.
Nếu vượt qua được thử thách cuộc sống, trải qua cay đắng ngọt bùi bằng
năng lực, cố gắng của bản thân. Kết quả chính là hạnh phúc.
Khi suy ngẫm về những kỷ niệm trong quá khứ, đó là một niềm hạnh phúc. Yêu và
được yêu, đó là niềm hạnh phúc.
Hạnh
phúc rất đơn sơ
Người ta không thể cân đong, đo đếm hạnh phúc. Bàn về hạnh phúc giống như người
mù sờ voi. Có người bảo hạnh phúc là khi nhu cầu được thỏa măn. Có người cho
rằng chờ đợi một niềm vui c̣n hạnh phúc hơn khi nó đến. Người khác nói hoàn
thành một nhiệm vụ được giao chính là hạnh phúc.
Có người cho rằng hạnh phúc chính là làm cho người khác… hạnh phúc. Cũng có
người lại bảo hạnh phúc rất đơn giản, chỉ cần thấy ḿnh hơn ông hàng xóm !
Có
người nói hạnh phúc là sự sung sướng, mà muốn sướng th́ phải… sung, nên chạy đi
t́m mọi thứ thuốc uống vào cho sung càng lâu càng tốt.
Mà sung quá th́ dễ… rụng ! Như vậy không chắc hễ sung nhiều th́ sướng nhiều !
Một ngựi nằm mơ thấy ḿnh đang phỏng vấn Thượng đế.
-Mời vào ! Ngươi muốn phỏng vấn ta ?
-Vâng ạ !Nếu ngài có th́ giờ…
-Thời gian của ta là vô tận !Ta có thể làm bất cứ điều chi ta muốn. Nào mời…
-Điều ǵ ở loài người làm cho ngài ngạc nhiên nhất sau
khi ngài đă tạo ra họ ? - À, à…Đó là lúc c̣n nhỏ th́ họ mong cho mau lớn,
khi lớn lên rồi th́ mong
cho nhỏ lại…
- À, đó là họ phung phí sức khỏe để kiếm cho thật nhiều tiền, rồi bỏ tiền đó ra để phục hồi sức khỏe…
- À, c̣n nữa ! Lúc nào họ cũng lo lắng, toan tính cho tương lai… để rồi chẳng
sống trong tương lai mà cũng chẳng sống trong hiện tại…!
Chuyện c̣n nhỏ mong cho mau lớn, lớn rồi mong nhỏ lại làm ta nhớ một
chuyện ngụ ngôn. Chuyện kể có một vị hoàng tử muốn mau lớn để làm vua thay
cha…Một ông tiên hiện ra cho hoàng tử một cuộn chỉ, dặn rằng muốn mau lớn
th́ cứ việc kéo cuộn chỉ đó ra. Hoàng tử kéo cuộn chỉ thật nhanh và lớn
cũng thật nhanh, được lên ngôi báu, tam cung lục viện, đánh nam dẹp bắc,
chiến công lừng lẫy… Cho đến một hôm, nhà vua giật ḿnh thấy cuộn chỉ sắp hết ,
vội vàng cuốn ngược lại th́ không c̣n được nữa !.
C̣n sức khỏe ? Hỏi sức khỏe là ǵ chắc chắn ta sẽ lúng túng, không trả lời
được, nhưng khi mất sức khỏe th́ biết ngay. Cũng như hạnh phúc vậy. Hạnh
phúc là ǵ th́ nhiều khi không biết, nhưng một khi mất th́ biết. Thường th́ đă
quá muộn !
Sức khỏe không phải chỉ là không có bệnh tật. Sức khỏe là một t́nh trạng hoàn
toàn sảng khoái ( well being) về thể chất, tâm thần và xă hội, theo định nghĩa
của tổ chức Y tế thế giới ( WHO) từ năm 1946. Do vậy có thể nói bác sĩ chỉ có
thể giúp ta chữa trị bệnh tật chớ không thể giúp ta tạo nên sức khỏe. Phung phí
sức khỏe để kiếm cho thật nhiều tiền, rồi dùng tiền đó để phục hồi sức khỏe… th́
đến Thượng đế cũng phải… ngạc nhiên là vậy !
Về chuyện lúc nào cũng lo lắng cho tương lai để rồi chẳng sống trong tương lai
mà cũng chẳng sống trong hiện tại ? Chẳng phải ta đă bao nhiêu lần hẹn… với
chính ḿnh hăy đợi đấy, hoặc an ủi ḿnh rồi sẽ biết đó ư ? Để rồi thời gian cứ
trôi dần qua lúc nào không hay, để rồi một hôm kêu lên :nh́n lại ḿnh đời đă
xanh rêu (Trịnh Công Sơn)!…
Thế nhưng hạnh phúc lại rất đơn sơ, hạnh phúc là cái ǵ đó chỉ có thể nắm bắt
trong hiện tại, không thể t́m kiếm trong dĩ văng hay chờ đợi ở tương lai !Tiếng
Anh có một từ thú vị :present, vừa có nghĩa có mặt, vừa có nghĩa hiện tại, lại
vừa có nghĩa quà tặng, cho ta một ư niệm về một món quà tặng qúy báu của cuộc
sống là sự có mặt trong giây phút hiện tại.
Các nhà nghiên cứu bèn thử t́m một vài biến số để đo đếm hạnh phúc của
người già xem sao, chẳnh hạn như sự nhiệt t́nh, ḷng quả cảm, khả năng ḥan
thành mục tiêu, sự đánh giá về chính ḿnh, óc hài hước… Chọn người già làm đối
tượng bởi đây là lứa tuổi thường kêu ca, than phiền… thiếu hạnh phúc nhất ! Kết
quả cho thấy đa số "người già hạnh phúc" là những ngưới bao giờ cũng tự đánh giá
ḿnh cao hơn người khác đánh giá về họ. Một nghiên cứu ở những người trên 65
tuổi chẳng hạn cho thấy trong khi họ tự cho điểm về tính thân thiện và ḷng
nhiệt t́nh là 72 th́ những người chung quanh chỉ cho họ có 65 điểm; về sự thông
minh và nhanh nhẹn th́ họ tự cho 68 điểm, trong khi những người khác chỉ cho có
28 , về tính cởi mở và thích nghi, họ tự cho 64, trong khi người khác chỉ cho
có 22 điểm (th́ ra chả cởi mở ǵ cả) ; về khả năng hoàn thiện công việc được
giao, họ tự cho 55, trong khi người khác chỉ cho có 35 điểm !
Tựu trung người ta đồng ư nên dựa vào bốn yếu tố căn bản để xác định hạnh phúc
ở người có tuổi đó là sức khỏe, nơi ăn chốn ở, thu nhập và hoạt động, là những
biển số có thể đo đạc được. Thế nhưng , ngay cả về sức khỏe, có vẻ như có thể đo
đạc dễ dàng bằng các máy móc khách quan, nhưng thực ra cái cảm xúc chủ quan về
sức khỏe, sự sảng khoái trong tâm hồn và thể chất mới thật sự là quan trọng, sự
cảm nhận về t́nh trạng sức khỏe của chính ḿnh nhiều khi vượt ra ngoài sự đánh
giá của các chuyên gia y tế.
Nơi ăn chốn ở cũng vậy, cũng rất chủ quan.
Một bà cụ "nhà quê" quanh năm quen ở lều tranh vách đất, quen cá kho rau luộc,
đang thảnh thơi sung sướng th́ được các con rước về thành phố cho sống trong
pḥng máy lạnh, cung phụng các bữa ăn đầy đủ chất bổ dưỡng, chẳng mấy chốc bà cụ
phải trốn về quê ! Nhưng về thu nhập lại khác, người già cần phải có thu nhập ổn
định, đủ để không bị lệ thuộc vào con cháu. Cay đắng nhất ở tuổi già chính là sự
lệ thuộc vào con cháu về kinh tế.
"Cha mẹ nuôi con biển hồ lai láng ! Con nuôi cha mẹ tính tháng tính ngày…".
Về hoạt động th́ do cá tính của mỗi người, có người trời sinh hướng ngoại, ham
hoạt động năng nổ, dễ ḥa ḿnh, dễ hợp tác, quan tâm đến những vấn đề xă hội, đó
là những người dễ có được hạnh phúc. Ngược lại, một số người khác lại co cụm,
ích kỷ, hay than phiền, hay phóng đại về t́nh trạng khó khăn của ḿnh, hay nhắc
dĩ văng, nhắc quá khứ, làm cho những người chung quanh khó chịu, lánh xa nên
ngày càng cô độc. Duy tŕ các mối quan hệ xă hội là yếu tố rất quan trọng. Một
khi c̣n giữ được mối quan hệ xă hội th́ họ sẽ tránh được nỗi bơ vơ.
Ở đây, "chất lượng" quan trọng hơn là số lượng. Có một bà bạn hiểu ḿnh như Bá
Nha với Tử Kỳ, như Bertrand Russel với Edith th́ tốt hơn có cả một lô bạn… chỉ
gặp nhau khi cần nhậu ! Cho nên người già có khuynh hướng t́m đến các bạn cũ
thuở thiếu thời của ḿnh là vậy. Ngày nay, những người già ở Nhật đi lại khó
khăn th́ người ta dạy vi tính cho họ, để họ có thể giao tiếp qua e-mail, qua
chat.
Người có óc hài hước luôn có khả năng thích nghi tốt hơn, có thể biến một số khó
chịu thành một niềm vui, hưởng được những hạnh phúc nhẹ nhàng, đơn sơ mà sâu
lắng… Kim Thánh Thán ngày xưa đă từng liệt kê 33 cái "sướng" của ḿnh như : Ngày
hè, cầm dao bén cắt một trái dưa hấu vỏ xanh, bày trên một cái bàn đỏ, chẳng
cũng khoái ư ? - Mở rương ra vô t́nh được bức thư của cố nhân, chẳng cũng khoái
ư ?
-
Mở cửa sổ cho con ong bị kẹt bay ra chẳng cũng khoái ư ?…( Sống đẹp, Lâm Ngữ
Đường, bản dịch Nguyễn Hiến Lê).
Tưởng ǵ chớ chỉ có thế th́ ngay bây giờ ta cũng có thể bắt chước liệt kê không
ít những " khoái ư" như vậy giữa buổi xuân về!
BS ĐỖ HỒNG NGỌC
Vừa đủ" là đủ rồi!
Vừa đủ hạnh phúc để khiến bạn dễ thương.
Vừa đủ gian nan để làm bạn mạnh mẽ.
Vừa đủ buồn để khiến bạn thật sự là người.
Vừa đủ hi vọng để bạn thấy ḿnh hạnh phúc.
Vừa đủ thất bại để bạn biết khiêm tốn.
Vừa đủ thành công để bạn hăng hái hơn.
Vừa đủ bạn bè để bạn thấy thoải mái
Vừa đủ của cải để đáp ứng nhu cầu của ḿnh.
Vừa đủ nhiệt t́nh để luôn hướng về trước.
Vừa đủ niềm tin để xua đuổi mọi buồn phiền.
Vừa đủ sự quyết đoán để làm mỗi ngày đều tốt hơn hôm qua.
PHÁT PHAN (BC K2003) (dịch từ Internet)
Ư Thượng đế
Tôi cầu xin Thượng đế cho tôi không c̣n chịu mọi đau khổ.
Ngài nói, không. Đó không phải là ta mà tự ngươi phải biết cách tránh
những phiền khổ ấy.
Tôi hỏi xin Ngài ban cho tôi thêm ḷng kiên nhẫn.
Ngài nói, không. Ḷng kiên nhẫn được h́nh thành từ sự chịu đựng mọi gian
khổ, không thể ban phát. Nó là để học và rút tỉa.
Vậy hạnh phúc, thưa Ngài, tôi hỏi xin.
Ngài nói, không. Hạnh phúc hay không là tùy vào ngươi.
Thưa Ngài, hăy cho tôi mọi thứ giúp tôi tận hưởng cuộc đời.
Ngài nói, không. Ta đă ban cho ngươi sự sống để ngươi có được mọi thứ.
Tôi hỏi Ngài sao cho tôi có được ḷng yêu thương như t́nh yêu Ngài dành
cho tôi.
Thượng đế phán: Cuối cùng ngươi đă hiểu được ư ta.
BÙI NGUYỄN QUƯ ANH (Theo Godslittleacre. net)
Hạnh phúc là ǵ ?
Câu hỏi muôn đời loài người hằng khắc khoải
Bởi lẽ đôi khi trong ḍng trôi miết mải
Ai nhận ra ḿnh hạnh phúc riêng tư ?
Với
tuổi thơ,
Hạnh phúc là chiếc áo mới
Là que kem, cục kẹo
Là mật ngọt cuộc đời
Hạnh phúc đến, và đi, cùng nụ cười
Tuổi thơ ai vốn chẳng từng nghịch dại ?
Hạnh phúc là những buổi mai
Cặp sách tung tăng trên đường đi học
Là khi oà khóc
Cô giáo dỗ dành măi chẳng chịu thôi
Hạnh phúc là khi mẹ trở về
Với gói quà nhỏ thơm lừng hương cốm
Hạnh phúc là mơ được thành người lớn
Nên con trẻ chơi lấy chồng vợ
Nuôi búp bê...
Khi
trai trẻ,
Hạnh phúc là lời hẹn
Em gửi lọn tóc thề măi măi
Hạnh phúc là bài hát mang theo những tháng ngày
Để những lúc bận ḷng ta dừng chân nhớ lại
Hạnh phúc là thất bại
Vấp ngă rồi ta tự ḿnh đứng lên
Hạnh phúc là niềm tin vững bền
Khao khát sống và tràn trề mơ ước
Tưởng chừng ḿnh sẽ luôn luôn đạt được
Những đích đến cuối cùng ta đă tự đặt ra
Hạnh phúc là lúc ở xa
Ta nhận được lá thư bè bạn
Hạnh phúc là khi hoạn nạn
Vẫn thấy xung quanh chẳng riêng lẻ một ḿnh
Hạnh phúc là một mối t́nh
Phút rung động đầu đời em có nhớ
Là cơn mưa nhỏ giữa một chiều trên phố
Hai người nắm tay lặng lẽ con đường dài
Và đến khi,
Mái
tóc dần mờ phai,
Hạnh phúc là ở một nơi tĩnh lặng
Với đất trời
Với cỏ cây
Để ôn lại nỗi ḷng sâu nặng
Những vị ngọt, đắng cay mà ta nếm qua
Hạnh phúc là khi thấy tất cả đă qua
Vinh nhục vốn chỉ là cơn gió thoảng
Thói tị hiềm với bao dung làm bạn
Day dứt với đời dẫu có được bao nhiêu ?
Để rồi khi ngày tháng đă ngả chiều,
Hạnh phúc là được mỉm cười nằm xuống
Ta thanh thản với những ǵ có được
Và cả những ǵ chưa làm nổi hôm qua...
Để phải phiền xung quanh khóc cho ta
Tức là vẫn c̣n yêu thương nhiều lắm
Hạnh phúc với đời được trở về cơi vắng
Trong nỗi nhớ mong của những người thân quen...
Hạnh phúc là ǵ ?
Ai sẽ chỉ cho xem ?
Ai dám tự bảo rằng ḿnh hạnh phúc ?
Ai từng yêu mà được yêu mọi lúc ?
Ai thành công mà chẳng bại đôi lần ?
Nhắn nhủ rằng,
Trong những bài thơ, bài ca, chúng ta đi t́m hạnh phúc
Vẫn cứ ngẩn ngơ với hạnh phúc người đời
Vẫn cứ thấy hạnh phúc trong tiếng cười
(Mà chẳng tự ḿnh biết thương yêu tiếng khóc?)
Hạnh phúc của riêng ai
Trong mỗi người là thế,
Vốn đơn sơ, b́nh lặng và nhỏ bé
Trong mỗi chúng ta
Ai được thoả nỗi khát khao về hạnh phúc ?
HẠNH PHÚC ĐÍCH THỰC
Hạnh phúc đích thực là ǵ?
Hạnh phúc đích thực chính là tâm trạng b́nh an cộng với niềm vui nhẹ nhàng sâu lắng.
Hạnh phúc đích thực không phải là mục tiêu để chúng ta kiếm t́m
Bởi v́ nó chính là kết quả của một mục tiêu khác.
Mục tiêu t́nh yêu ư? T́nh yêu nay thay mai đổi khiến hạnh phúc chênh vênh
Mục tiêu tiền bạc ư? Bao nhiêu mới đủ? Khiến hạnh phúc lung mệt mỏi ră rời.
Mục tiêu danh vọng ư? Cuộc đời lên voi xuống chó với luật đào thải lạnh lùng, tàn nhẫn khiến hạnh phúc lung lay.
Mục tiêu là chính Chúa ư? Đúng vậy. chỉ khi nhận ra Chúa sau một thời gian miệt mài kiếm t́m chắc chắn hạnh phúc không rủ cũng tới.
Bởi v́ ai đă một lần nếm thử sẽ cảm nghiệm được hương vị ngọt ngào, vui tươi, b́nh an vững vàng trong cuộc sống. Lúc đó, ta sẽ nếm được niềm hạnh phúc đích thực.